ХАТУ-дың тіл және әдістемелік сарапшылары 6-11 мамыр аралығында ZOOM онлайн-платформасы арқылы «Аралас оқыту құралдары: сабақ құрастырамыз» тақырыбында бірқатар тренингтер жоспарлады және өткізді. Тренингтерге орыс тілінде сөйлемейтін балалардың сауаттылығын арттыру бойынша жобаға атсалысқан Шымкент, Астана және Алматы қалаларының мектептерінен мұғалімдер қатысты.

Осы тренингтің жетекші спикерлері: Алиева Динара Асылханқызы ф.ғ.к., ХАТУ АҚ тілдер кафедрасы орыс тілінің қауымдастырылған профессоры және Суранчина Айнұр Жұманқызы сениор-лектор, Ғұмарбек Дәукеев атындағы Алматы энергетика және байланыс университетінің ағылшын тілі бойынша student Voice сарапшысы.

Алиева Динара Аралас оқыту (blended learning) қазіргі білім берудегі ең инновациялық және прогрессивті бағыттардың бірі екенін атап өтті. Алиева Динараның пікірінше: «Аралас оқыту моделінің жалпы схемасы бар. Бір қызығы, бұрын аралас оқыту айтарлықтай сұранысқа ие болмады және дарынды балаларға арналған мектептерде (мысалы, дарынды балаларға арналған Стэнфорд мектебі) немесе мүгедек балаларға арналған мектептерде қолданылды. Соңғы жылдары ғана ол білім беру процесінде толыққанды құқыққа ие болды».

Жалпы әдістемелік сарапшылар 2024 жылдағы аралас оқытудың бірнеше негізгі трендтерін қарастырады:

• Жасанды интеллект енгізу
• Жасанды интеллект сабақ әзірлемелерінің процесін жеңілдетеді
• Оқыту тәжірибесінің платформалары
• Әлеуметтік оқыту
• Жоғары сапалы контентті қолданудың қарапайымдылығы

Ұзақтығы 60 минутқа созылған Тренинг мұғалімдермен практикалық жұмысқа бағытталған. Сарапшылар аралас оқыту форматында сабақты ұйымдастырудың артықшылықтары мен мүмкіндіктерін ұсынды. Алиева Динара түсіндіргендей: «Аралас оқытудың бірнеше нұсқалары бар. Ротациялық модель бар. Олар оқушылар баратын кейбір нүктелер (станциялар) бар деп болжайды. Бару топтық, жеке, нақты ұйымдастырылған немесе қандай да бір жеке жоспар бойынша ұйымдастырылуы мүмкін. Ең түсінікті және танымал модель - бұл мектепте де, үйде де оқыту бар деп есептейтін төңкерілген сынып моделі. Үйде оқушылар оқу материалымен онлайн танысады, ал мектепте оны іс жүзінде жобаларда, белсенді оқытуда қолданады. Сондай-ақ бұл материалды үйде пысықтау мүмкіндігі бар. Бірақ кез келген жағдайда, төңкерілген сыныпта үйде оқушы онлайн режімінде жұмыс істейді және жаңа оқу материалымен танысады деп ойлаймыз. Бұл модель өте кең таралған. Мысалы, Францияда төңкерілген сынып Қауымдастығы бар».

Динара Асылханқызы оқулықты өз бетінше оқу қарапайым болып көрінетін тапсырма екенін түсіну маңызды екенін атап өтті. Бірақ мұғалім оқушыға оқулықты оқытқанда, дәстүрлі сабақпен, дәстүрлі мектеппен салыстырғанда ештеңе өзгермейді. Айырмашылығы - төңкерілген сыныпта олар үйде не істегенін түсіну үшін оқушымен онлайн режімінде өзара әрекеттесудің әртүрлі нұсқаларын қолдана бастайды, үйде не істегендеріне сүйене отырып, сыныпта өзара әрекеттесуге бейімдейді. Ол үшін әртүрлі сауалнамаларды, тестілерді қолдануға, интерактивті тапсырмалар беруге болады. Бұл әдістер мұғалімге кімнің шынымен бірдеңе оқып, түсінгенін анықтауға мүмкіндік береді.

Тіл сарапшысы түйіндегендей: «Мысалы, егер сіз үйге оқулық оқуға берсеңіз, онда сіз осы оқулыққа сұрақтар беріп, балалардың қайсысы сұрақтарға қалай жауап беретінін көресіз. Нәтижесінде, бірдеңе жасаған және сабаққа шынымен дайын балалардың бір бөлігі және дайын емес балалардың бір бөлігі бар екенін ескере отырып, сабақты қалай құру керектігін түсінесіз. Сіз кімге не ұсыну керектігін білесіз және балаларды белсенділікке әртүрлі тәсілдермен тартасыз».

Айнұр Жұманқызы «Станцияларды ротациялау» моделі, егер тақырыпты зерделеу бір сабақ шеңберінде әртүрлі қызмет түрлерін көздейтін болса, ыңғайлы екенін атап өтті. Сонда қызмет түрлері бүкіл сынып үшін бір уақытта емес, белгілі бір қарқынмен балалар топтары үшін кезектеседі. Іс-әрекеттің мазмұнын мұғалім анықтайды. Жұмыс аймақтарындағы білім алушылардың қызметін пазл бөліктерімен салыстыруға болады, оны қосу (барлық жұмыс аймақтарынан өту) арқылы білім алушы біртұтас көрініс алады.

Алиева Динара RAFT технологиясы — формула бойынша белгілі бір тақырыптағы жазбаша мәтіндерді жасауға бағытталған педагогикалық тәсіл екенін атап өтті:

Алиева Динараның пікірінше: «Бұл әдіс оқушыларды тақырыпты әртүрлі қырынан және әртүрлі көзқараста қарауға үйретеді, жазбаша сөйлеу дағдыларына үйретеді; сыни ойлауды үйретудің бір әдісі болып табылады, пайымдау жүйесін қалыптастырады, талдау, тұжырым жасау қабілетіне ықпал етеді».

Тренингтің практикалық бөлігінде сарапшылар мұғалімдерге ұсынылған топтарда сабақты құрастыруды байқап көруді ұсынды:

1 топ: Станцияларды ротациялау моделі. Сабақ 82-83. Халықаралық Жер күні.

2 топ: РАФТ . Сабақ 84-85. Ұлы өнертапқыштар.

3 топ: Төңкерілген сынып. Сабақ 83-84. Ақылды заттар.

Тренинг соңында Динара Асылханқызы мен Айнұр Жұманқызы мұғалімдерден кері байланыс алды.

«Біздің үш күндік тренингіміз айтарлықтай табысты өтті, бірінші кезекте оқыту процесінде қызығушылық танытқан және тренинг барысында тапсырылған тапсырмаларды орындап, белсенділік көрсеткен қатысушылардың арқасында сәтті өтті деуге болады», - деп қорытындылады жоба үйлестірушісі, PhD, ХАТУ АҚ тілдер кафедрасының меңгерушісі Манапбаева Жаннұр.